بررسی آلودگی به انگل‌های خارجی و چشم در ماهیان پرورشی گرمابی و سردآبی استان مازندران

نویسندگان

1 گروه انگل شناسی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد گرمسار

2 کارشناس اداره شیلات استان مازندران

3 گروه علوم درمانگاهی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد گرمسار

4 گروه علوم درمانگاهی، دانشکده تخصصی دامپزشکی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات

چکیده

در بررسی حاضر آلودگی ماهیان فارم‌های پرورشی سردآبی و گرمابی استان مازندران به انگل‌های خارجی (پوست و آبشش) و چشم در سال 1386 مطالعه گردید. تعداد 240 نمونه از فارم‌های پرورش ماهیان سردآبی در دو فصل زمستان و بهار و 380 نمونه از مزارع پرورش ماهیان گرمابی دو فصل بهار و تابستان در استان مازندران و از شهرهای بهشهر، نکا، جویبار، ساری، قائمشهر، بابل، بابلسر، محمودآباد، آمل، نور، نوشهر، چالوس و تنکابن تهیه و جهت حضور انگل‌های خارجی مورد بررسی میکروسکوپی و ماکروسکوپی قرار گرفتند. نتایج نشان داد که بیشترین میزان آلودگی به انگل‌های خارجی در فارم‌های پرورش ماهیان سردآبی مربوط به تک یاخته Ictiophithirus multifiliis و در ماه‌های گرم سال می‌باشد (58/27 درصد) و در نهایت میزان آلودگی کلی ماهیان سردآبی استان مذکور به انگل‌های خارجی 5/17 درصد گزارش گردید. درصورتی‌که آلودگی فوق در فارم‌های پرورش ماهیان گرمابی 45 درصد بود و از لحاظ تنوع انگل‌های خارجی گزارش شده نیز سخت پوست Lernea cyprincea سه آ با 96/10 درصد بیشترین میزان آلودگی را داشت. در مجموع میزان آلودگی کلی به انگل‌های خارجی و چشم در فارم‌های پرورش ماهیان اعم از سردآبی و گرمابی در استان مازندران 35/34 درصد گزارش گردید که به منظور کنترل آنها استفاده از روش‌های مدیریتی و نیز درمان‌های فیزیکی و شیمیایی موجود توصیه می‌گردد.

عنوان مقاله [English]

A survey on ectoparvasit in freshwater and warm water culture fishes in Mazandaran province

نویسندگان [English]

  • SH Ranjbar Bahadori 1
  • A Jafari Cherati 2
  • M Mehdipour 3
  • B. (Passed away) Jalali 4
1 Scientific Member of Islamic Azad University, Garmsar Branch
2 Expert of Fisheries Office Mazandaran Province
3 Scientific Member of Islamic Azad University, Garmsar Branch
4 Islamic Azad University, Sciences and Research Branch Tehran.
چکیده [English]

In the present study, 240 samples from freshwater culture in spring and winter, also 380 samples from warmwater cultures in spring and summer were prepared from different cities in Mazandaran province for study on ectoparasites. Resulte showed that the highest rate of the infection in freshwater culture was related to Ichtiophithirius multifiliis (27.85%) in summer. Total rate of the infection of fishes in freshwater cultures to ectoparasites was 17.5%. But this rate in warmwater cultures was 45%. The highest rate of the infection in above-mentioned fishes was related to Lernea cyprinicea (10.96%). Totally, the infection rate to ectoparasites in fish cultures of Mazandaran province was 34.35%. So, with regard to presence of ectoparasites in these cultures, they should be controled by management methods, physical and chemical treatments. 

1- آذری تاکامی، ق، (1376) مدیریت بهداشتی و روش‌های پیشگیری و درمان بیماری‌های ماهی، انتشارات پریدر، صفحات 266-148.##

2- جلالی جعفری، ب، (1377) انگل‌ها و بیماری‌های انگلی ماهیان آب شیرین ایران، معاونت تکثیر و پرورش آبزیان، اداره کل آموزش و ترویج، صفحات 459-156. ##

3- رابرتس، آ. ج و شفرد، س.-ج، (1378) بیماری‌های ماهیان قزل آلا و آزاد، ترجمه بهیار جلالی جعفری و مهدی میار، انتشارات نوربخش تهران، صفحات 87-58. ##

4- روحانی، م، (1374) مطالعه جامع تالاب هامون، ‌مهندسین مشاور آبزی گستر. ##

5- مغینمی، ر، (1374) گزارش نهایی پروژه مطالعه آلودگی انگلی در ماهیان بومی تالاب هور العظیم دشت آزادگان، ‌موسسه تحقیقات و آموزش شیلات ایران.##

6- مهدی‌پور، ا، (1379) بررسی آماری وضعیت پرورشی- بهداشتی مزارع ماهیان سردآبی در شهرستان ارومیه، ‌پایان نامه دکتری دامپزشکی دانشگاه ارومیه، شماره 589 صفحات 32-3. ##

7- مهدی پور، م، (1385) انگل‌های ماهیان بومی و معرفی شده رودخانه زاینده رود اصفهان. پایان نامه جهت اخذ دکترای تخصصی بهداشت و بیماری‌های آبزیان، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات.##

8- Molnar, k. and Jalali, B., (1992) Further monigeneans from Iranian freshwater fishes. Acta vet. Hung. 40: 55 – 61.##